|
Σαν μαθητής ονειρευόμουνα τις Θερμοπύλες / Σαν φοιτητής ψωμί και λευτεριά και σοσιαλισμό / Στην ώριμη ηλικία είδα τον εχθρό μέσα στις πύλες / Και στα γεράματα φωνάζω λυτρωμό.Αυτόν τον άνθρωπο, για τον οποίον έτσι μιλάει ένας ποιητής, ο ποιητής Βάσος Λυσσαρίδης, έχουμε την τιμή και την συγκίνηση να υποδεχόμαστε σήμερα στο Δήμο μας. Στα όνειρα και στις απογοητεύσεις, στο πάθος και στους αγώνες αυτού του φλογερού πατριώτη, υποκλινόμαστε με σεβασμό. Καλώς ήρθες κοντά μας σεβαστέ μου γιατρέ. Μέσα από τα βάθη της ψυχής μας σε ευχαριστούμε για την τιμή που μας έκανες,
να δεχθείς να γίνεις συνδημότης μας. Γιατί είναι σίγουρο ότι κάθε τόπος, με τέτοιους δημότες σαν και σένα, είναι τόπος ευλογημένος, τόπος τυχερός, τόπος που δικαιούται να ελπίζει. Κι από σήμερα είσαι και τυπικά συνδημότης μας. Γιατί ουσιαστικά ήσουν πάντα συνδημότης μας, είσαι συνδημότης κάθε έλληνα, κάθε πατριώτη, κάθε ανθρώπου όπου γης, που έχει ταχθεί να αγωνίζεται για ελευθερία, δημοκρατία, εθνική ανεξαρτησία, κοινωνική δικαιοσύνη και προκοπή.Κι αν πέρασαν από πάνω σου ενενήντα χρόνια σεβαστέ μου γιατρέ, κι αν πορεύεσαι ακόμα με την πίκρα ενός οράματος που ξέφυγε, για μάς ο χρόνος δεν σε άγγιξε, είσαι πάντα ο φλογερός αγωνιστής των ονείρων και των οραμάτων, ο ενθουσιώδης φοιτητής της Ιατρικής Αθηνών που πρωτοστατούσε για την ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα, ο γενναίος πολεμιστής που απελευθέρωσε τον Πενταδάκτυλο, ο ασυμβίβαστος πατριώτης που καταψήφισε τις συμφωνίες Ζυρίχης-Λονδίνου, ο Εδεκίτης, όπως θέλεις να σε αποκαλούν, που όλοι ερωτεύτηκαν, έστω κι αν δεν ήσαν πολλοί εκείνοι που τον παντρεύτηκαν. Στο στίχο που διάβασα στην αρχή, μέσα σε 26 λέξεις όλες κι όλες, ουσιαστικά περιγράφεται η ζωή του Βάσου Λυσσαρίδη. Αυτή ήταν και είναι η ζωή του: όνειρα, οράματα, αγώνες. Δυστυχώς, πολλά απ΄ αυτά τα όνειρα έμειναν ανεκπλήρωτα, πολλοί από τους αγώνες του ζητούν ακόμα δικαίωση. Και είμαι σίγουρος ότι στην προσωπική του αποτίμηση και ο ίδιος ο γιατρός, προσπερνάει γρήγορα τα εκπληρωμένα όνειρα και τους δικαιωμένους αγώνες, καθώς μένει ακόμα ανεκπλήρωτο το μεγάλο του όνειρο: να δει την κατεχόμενη Κύπρο ελεύθερη.Ένα όνειρο με το οποίο ταυτίστηκε, στο οποίο αφιερώθηκε, το οποίο έγινε ο στόχος ζωής του. Μα, ακόμα και στα ενενήντα του χρόνια, φωνάζει λυτρωμό. Δυστυχώς, το Κυπριακό παραμένει άλυτο, παρά τις αποφάσεις του ΟΗΕ, παρά τα ψηφίσματα και τα μεγάλα λόγια. Παρά τους αγώνες του Κυπριακού ελληνισμού, των όπου γης Ελλήνων. Στην πρώτη γραμμή αυτού του αγώνα, ο Βάσος Λυσσαρίδης, από τότε που ήταν ακόμα φοιτητής.Πλέον, μετράει περισσότερα από 70 χρόνια, αφοσιωμένος και σταθερά προσηλωμένος σε αυτό το στόχο. Προσηλωμένος με συνέπεια, αταλάντευτα, αδιαπραγμάτευτα, χωρίς να δειλιάσει, δίχως να κουραστεί.Όπως πρωτοξεκίνησε στην άγουρη νιότη του, έτσι παραμένει και σήμερα στην ωριμότητα των 90 χρόνων του. Και θα πει σε ένα ποίημά του: «Καιρός να φύγω. / Με δέρνουν τα γερασμένα σκληροκόκκαλα / Τα βήματα αβέβαια / και το κορμί σκυφτό / Όμως πώς λες να φύγω; / Εγώ θα μείνω μελλοθάνατος / μα ζωντανός να καρτερώ / Θα φύγω όταν / θα αγναντεύω τα ξενόφερτα καράβια / να παίρνουν τον αγύριστο / του γυρισμού τον δρόμο. / Ως τότε εγώ θα / καρτερώ. / Ως τότε εγώ θα πολεμώ.»Αυτά ακούνε από το στόμα και τη γραφίδα του κάποιοι πολιτικοί του αντίπαλοι και λένε: «αγύριστο κεφάλι ο γιατρός». Άλλωστε, όλοι οι πολιτικοί, μετά από μια τόσο μακρά διαδρομή, έχουν εισπράξει επαίνους, αλλά έχουν ακούσει και επικρίσεις. Δεν θα μπορούσε να μην συμβεί το ίδιο και με τον γιατρό. Όμως, στην περίπτωση του, οι επικρίσεις ήσαν και είναι κάπως ιδιότυπες. Ουδείς βρέθηκε να αμφισβητήσει το ήθος και την εντιμότητά του. Κανείς δεν τόλμησε να αμφισβητήσει το θάρρος και την ανδρεία του. Ουδείς μπόρεσε να τον κατηγορήσει για ιδιοτέλεια, για λιποψυχία, για καιροσκοπισμό. Οι επικρίσεις που διατυπώνονται για τον Βάσο Λυσσαρίδη λένε: «ο γιατρός είναι επαναστάτης και ρομαντικός». Όσες φορές είχα την χαρά και την τύχη να βρεθώ στην Κύπρο, μίλησα με πολλούς Κύπριους. «Τον γιατρό τον αγαπάμε και τον εκτιμάμε, έστω κι αν δεν τον ψηφίζουμε» ήταν η φράση που άκουγα από ανθρώπους που δεν ψήφιζαν ΕΔΕΚ. Και στο ερώτημα «γιατί, δεν τον ψηφίζετε;», ερχόταν η απάντηση: «είναι επαναστάτης και ρομαντικός».Και αναρωτιέμαι: αν αυτά συνιστούν κατηγορία, πώς άραγε είναι οι έπαινοι και οι τίτλοι τιμής;Δεν είναι λίγοι εκείνοι που αποκαλούν τον Βάσο Λυσσαρίδη ως «έναν από τους τελευταίους μεγάλους ιδεολόγους, σοσιαλιστές, επαναστάτες, ρομαντικούς». Και ίσως εδώ, σε αυτούς τους χαρακτηρισμούς, βρίσκεται και η εξήγηση γιατί ενώ όλοι σχεδόν οι Κύπριοι τον αγαπούν και τον εκτιμούν, συγκριτικά λίγοι ήσαν εκείνοι που κατά καιρούς ψήφισαν το κόμμα που δημιούργησε, την ΕΔΕΚ. Ο Βάσος Λυσσαρίδης παρέμεινε σοσιαλιστής, ιδεολόγος, επαναστάτης, ρομαντικός. Δεν στρογγύλεψε το λόγο του για να διευρύνει το Σώμα των υποστηρικτικών του. Δεν σκέφτηκε ποτέ, πώς θα γίνει αρεστός, πώς θα γίνει αποδεκτός από εκείνους που επηρέαζαν τα δημόσια πράγματα και διαμόρφωναν τις εξελίξεις. Δεν χαρίστηκε σε συμφέροντα. Δεν παραδόθηκε ποτέ, ο γιατρός. Υπερασπίστηκε πάντα, με πάθος τις ιδέες και τις απόψεις του και πάνω απ΄όλα, όσα πίστευε ως σωστά για την Κύπρο. Δεν πίστεψε ποτέ στην ολίγον ελεύθερη Κύπρο, στην ολίγη δημοκρατία, στην ολίγη συνύπαρξη Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων. Πάλεψε πάντα για μια Κύπρο ελεύθερη από άκρη σ’ άκρη, στην οποία θα ζουν ειρηνικά, Ελληνοκύπριοι, Τουρκοκύπριοι, Μαρωνίτες, Αρμένιοι.Ας αναρωτηθούμε όλοι οι υπόλοιποι, που ίσως θεωρούμε τους εαυτούς μας ρεαλιστές και προσγειωμένους από ουτοπικά οράματα: Υπάρχει ποσότητα και ζύγι στην ελευθερία, τη δημοκρατία, τη συνύπαρξη των λαών; Υπάρχει ποσότητα και ζύγι, στη συνείδηση; Φυσικά και όχι. Αδούλωτες, καθαρές και βιασμένες ή υποταγμένες συνειδήσεις υπάρχουν. Και ο γιατρός μπορεί να περηφανεύεται ότι έχει τη συνείδησή του καθαρή, αδούλωτη, αψεγάδιαστη. Και τέλος πάντων, καλύτερα, σεβαστέ μου γιατρέ, να σε θυμούνται και να σε ιστοριογραφούν σαν έναν αμετανόητο ρομαντικό που όμως έμεινε όρθιος στις Θερμοπύλες, παρά σαν έναν ρεαλιστή και διπλωμάτη που όμως συναίνεσε στην εκχώρηση εθνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων, στο όνομα του να υπάρξει μια κάποια λύση.Και η ιστορία αυτού του τόπου είναι γεμάτη όχι από ρεαλιστές, αλλά από αμετανόητους ρομαντικούς. Σαν τον Κολοκοτρώνη, τον Καραϊσκάκη, σαν αυτούς που έγραψαν την εποποιία του 40, σαν εκείνους τους φοιτητές που έγραψαν το Πολυτεχνείο. Απ΄αυτούς όμως έμεινε όρθιος ο Ελληνισμός. Από τους ρομαντικούς, τους ιδεολόγους, τους επαναστάτες, τους ασυμβίβαστους. Κι αν η μοίρα, δεν το θέλει οι ίδιοι να γεύονται τους καρπούς των ασυμβίβαστων αγώνων τους, έρχεται η ιστορία να τους τοποθετήσει ψηλά, για να μας διδάξει ότι χωρίς ιδεολογίες, χωρίς οράματα, δίχως αρχές και ιδανικά, χωρίς διαρκή προσπάθεια και ασυμβίβαστους αγώνες, τα έθνη δεν υπάρχουν. Σε αυτά τα αγύριστα κεφάλια, σαν τον Βάσο Λυσσαρίδη, οφείλουν την ύπαρξη και την επιβίωσή τους. Κυρίες και κύριοι, η σημερινή μέρα είναι σημαντική, είναι ξεχωριστή για μένα γιατί μου δίνεται η ευκαιρία να κάνω πράξη, ένα όνειρο που είχα από φοιτητής. Από τότε που άκουγα τους λόγους του γιατρού, που παρακολουθούσα τη δράση του. Και εντυπωσιασμένος από την προσωπικότητά του, από τη ρητορική του δεινότητα, από το πάθος και την αγωνιστικότητά του, ήθελα να βρω τρόπο να σταθώ απέναντί του, να του σφίξω το χέρι, να τον ευχαριστήσω και να του αποδώσω μια ελάχιστη τιμή.Ευτύχησα να απολαύσω την εμπιστοσύνη των συνδημοτών μου και να γίνω δήμαρχος σε τούτο τον τόπο και να μου δοθεί έτσι η ευκαιρία , να υλοποιήσω σήμερα αυτή μου την επιθυμία, εξ ονόματος όλων των συνδημοτών μου. Εμείς οι Αιγιαλείς όμως αισθανόμαστε κοντά σας και κοντά στον Κυπριακό λαό γιατί μας συνδέουν και πανάρχαιοι ιστορικοί και πολιτιστικοί δεσμοί. Στη γη της Αιγιάλειας και συγκεκριμένα στην Κερύνεια της Αχαΐας, μια από τις ορεινές κώμες της επικράτειας της αχαϊκής πρωτεύουσας Ελίκης, ήρθαν και εγκαταστάθηκαν σύμφωνα με την παράδοση, άποικοι από την Κύπρο μετά τα Τρωϊκά. Αυτή η Κερύνεια που εδώ και 3000 χρόνια φιλοξένησε στα χώματά της αποίκους της Κύπρου και ταυτίζεται με βάση τα αρχαιολογικά ευρήματα ανασκαφών ήδη από τον περασμένο αιώνα με την αρχαία πόλη που βρίσκεται βόρεια του χωριού Μαμουσιά στο Δήμο Διακοπτού, είναι αδελφοποιημένη πόλη με την Κερύνεια της Κύπρου.Με απεριόριστο σεβασμό, σε καλωσορίζουμε στο Δήμο μας, στον από σήμερα και δήμο σου και δηλώνουμε ευτυχείς και υπερήφανοι που είμαστε συνδημότες σου. Σε πείσμα της συντονισμένης προσπάθειας που γίνεται να μας κάνουν όλους ρεαλιστές, δηλαδή μη διεκδικητικούς όσων δικαιούμαστε, εμείς παίρνοντας παράδειγμα από σένα, θα επιμείνουμε να ορίζουμε τη λογική μας μέσα από τις επιθυμίες και τις προσταγές της καρδιάς μας, μέσα από τις αρχές και τα ιδανικά της ελευθερίας, της δημοκρατίας, της κοινωνικής δικαιοσύνης. Θα επιμείνουμε να οραματιζόμαστε όχι απλώς έναν πιο δίκαιο κόσμο, αλλά έναν δίκαιο κόσμο. Και θα κλείσω με τα λόγια σου σεβαστέ μου γιατρέ:«Κάλιο, παιδί μου, να πορεύεσαι με πίκρα / την πίκρα ενός οράματος που ξέφυγε, /παρά τη γλύκα μιας ανώφελης φυγής».Δημήτρης Καλογερόπουλος, Δήμαρχος Συμπολιτείας Ν. Αχαϊας |
